Trong đời sống hằng ngày, chúng ta mua rất nhiều sản phẩm quen thuộc như thực phẩm đóng gói, nước giặt, mỹ phẩm, thuốc không kê đơn, pin, bóng đèn, đồ điện nhỏ. Nhiều người có thói quen nhìn giá trước, nhìn thương hiệu sau, còn phần nhãn sản phẩm thì chỉ lướt qua. Thực ra, vài phút đọc nhãn có thể giúp bạn tránh mua nhầm, dùng sai cách, dị ứng, lãng phí tiền hoặc bảo quản không đúng. Dưới đây là một cách đọc nhãn đơn giản, áp dụng được cho nhiều loại sản phẩm. 1. Đọc tên sản phẩm và công dụng chính Tên gọi đôi khi dễ gây nhầm. Ví dụ, “nước rửa bề mặt” không nhất thiết dùng được cho chén bát; “sữa uống lên men” khác với sữa chua ăn; “kem dưỡng ban ngày” có thể không phù hợp để dùng ban đêm nếu chứa thành phần chống nắng hoặc tạo hiệu ứng trang điểm. Trước khi mua, hãy tự hỏi: Sản phẩm này dùng để làm gì? Có đúng nhu cầu của mình không? Nếu chỉ cần lau bàn ăn, bạn không nhất thiết mua loại tẩy rửa mạnh cho nhà tắm. 2. Kiểm tra hạn dùng và điều kiện bảo quản Hạn dùng không chỉ quan trọng với thực phẩm mà còn cần chú ý với mỹ phẩm, thuốc, pin, keo dán, dung dịch vệ sinh. Một số sản phẩm còn có hạn sau khi mở nắp, ví dụ dùng tốt nhất trong một khoảng thời gian nhất định sau khi khui. Điều kiện bảo quản cũng rất đáng chú ý. Có món cần để nơi khô ráo, tránh nắng; có món cần đậy kín; có món không nên để gần nguồn nhiệt. Nếu nhà bạn thường nóng, ẩm hoặc có trẻ nhỏ, hãy cân nhắc vị trí cất trước khi mua. 3. Xem thành phần hoặc vật liệu chính Không cần hiểu hết mọi thuật ngữ, nhưng bạn nên chú ý các thành phần dễ gây vấn đề với bản thân và gia đình. Ví dụ: người dị ứng hương liệu nên cẩn thận với sản phẩm có mùi thơm mạnh; người có da nhạy cảm nên đọc kỹ mỹ phẩm và nước giặt; gia đình có trẻ nhỏ nên thận trọng với hóa chất tẩy rửa mạnh. Với đồ dùng, hãy xem chất liệu: nhựa có dùng được với thực phẩm không, hộp có chịu nhiệt không, chảo có dùng được trên loại bếp nhà bạn không, bóng đèn đúng chân đèn và công suất không. 4. Đọc hướng dẫn sử dụng, không chỉ đọc quảng cáo Phần quảng cáo thường nhấn mạnh điểm hấp dẫn, còn hướng dẫn sử dụng mới cho biết cách dùng đúng. Ví dụ, nước lau sàn có thể cần pha loãng; viên giặt cần dùng theo khối lượng quần áo; thuốc xịt côn trùng cần tránh hít trực tiếp và không xịt gần thức ăn. Một mẹo nhỏ: nếu hướng dẫn quá phức tạp hoặc không phù hợp thói quen của bạn, hãy cân nhắc sản phẩm khác. Mua một món “rất tốt nhưng khó dùng đúng” đôi khi lại thành lãng phí. 5. So sánh giá theo đơn vị, không chỉ theo giá niêm yết Hai chai nước giặt có giá khác nhau chưa chắc chai rẻ hơn là tiết kiệm hơn. Hãy thử so sánh theo dung tích, khối lượng hoặc số lần dùng ước tính. Với thực phẩm, có thể so giá theo 100 g hoặc 1 kg nếu nhãn có ghi. Với pin, bóng đèn, vật dụng tiêu hao, nên cân nhắc cả độ phù hợp và nhu cầu thực tế, không chỉ mua gói lớn vì thấy rẻ. 6. Tìm các cảnh báo an toàn Các cảnh báo thường nằm ở phần nhỏ trên nhãn nhưng rất quan trọng: tránh xa tầm tay trẻ em, không trộn với hóa chất khác, không dùng cho bề mặt nhất định, ngưng dùng nếu kích ứng, chỉ dùng ngoài da, không để trong cốp xe nóng… Đây là những thông tin giúp phòng rủi ro trong sử dụng hằng ngày. Ví dụ thực tế: nhiều người có thói quen trộn các chất tẩy rửa để “mạnh hơn”, nhưng nhãn của nhiều sản phẩm thường khuyến cáo không trộn với chất khác. Cách an toàn hơn là dùng đúng hướng dẫn, đeo găng khi cần và mở cửa cho thoáng. 7. Lập thói quen đọc nhãn theo “quy tắc 30 giây” Bạn không cần đứng rất lâu ở siêu thị. Hãy đọc nhanh 5 điểm: công dụng, hạn dùng, cách dùng, cảnh báo, điều kiện bảo quản. Với sản phẩm dùng trực tiếp lên da, ăn uống hoặc liên quan đến trẻ nhỏ, hãy đọc kỹ hơn. Khi về nhà, có thể dùng bút dạ ghi thêm ngày mở nắp lên chai lọ, hộp thực phẩm, mỹ phẩm. Việc này đặc biệt hữu ích với những món ít dùng, dễ bị quên trong tủ. Đọc nhãn sản phẩm là một kỹ năng nhỏ nhưng mang lại lợi ích lớn. Nó giúp bạn mua đúng nhu cầu, dùng an toàn hơn, giảm đồ thừa và tránh những sai sót không đáng có. Lần tới trước khi bỏ một món vào giỏ hàng, hãy dành nửa phút nhìn kỹ nhãn. Đó là một thói quen tiết kiệm và bảo vệ gia đình rất thiết thực.